سايه روشنهاي روابط ايران و روسيه در گفتگو با سفير ايران در مسكو
غلامرضا شافعي سفير ايران در روسيه در روزهاي آخرين ماموريت چهار ساله خود در مسكو ، در گفتگويي اختصاصي با ايرنا از سايه روشنها و آخرين وضعيت روابط دو كشور بزرگ منطقه سخن گفت.
وي در مورد حجم روابط اقتصادي دو كشور گفت حجم مبادلات بازرگاني ايران و روسيه در سال ۲۰۰۴ميلادي به دو ميليارد و ۱۴ميليون دلار رسيد كه در مقايسه با سنوات قبل از رشد چشمگيري برخوردار است .
شافعي افزود البته اين بدون احتساب در آمدهاي حاصل كشور از سوآپ نفت روسيه و كالاهايي است كه مبدا آن كشورهاي ثالث بوده ولي از خاك دو كشور عبور ميكند.
وي گفت سوآپ نفت روسيه( تحويل در بنادر شمالي ايران و جايگزين صادراتي آن از بنادر جنوبي كشور) ميتواند سالانه يك ميليارد دلار درآمد براي كشور داشته باشد.
شافعي ظرفيت فعلي براي سوآپ نفت روسيه در داخل كشور را روزانه ۳۷۰ هزار بشكه دانست كه تا ۵۰۰هزار بشكه افزايش مييابد.
وي همچنين موضوع كريدور شمال- جنوب را از ديگر دستاوردهاي روابط ايران و روسيه در سالهاي اخير دانست.
اين كريدور كه قرار داد آن بين ايران، روسيه و هند امضا شده ، انتقال كالا از جنوب وجنوب شرق آسيا از طريق درياي عمان و خليج فارس، خاك ايران ، بنادر درياي خزر وسپس روسيه و كشورهاي اروپاي شمالي را تسهيل ميكند.
بگفته شافعي ، كريدور شمال - جنوب متضمن درآمدهاي مناسبي براي ايران خواهد بود.
سفير ايران در روسيه همكاري دو كشور در زمينه ماهوارهها را نيز بسيار خوب توصيف كرد و گفت ماهواره "زهره" فضاي جديدي بين دو كشور گشود و همچنين در حال حاضر موضوع دو ماهواره ديگر از جمله ماهواره"سپهر" براي ساخت و پرتاب مطرح است.
وي در زمينه همكاريهاي اتمي صلح آميز گفت : روسيه در ساخت نيروگاه بوشهر بعنوان بزرگترين عرصه همكاري اتمي ايران و روسيه فعال است و اين نيروگاه در سال آينده ميلادي البته با تاخيري ۱۴ماهه در كل روند پروژه كه از قبل جريان داشته به بهره برداري ميرسد.
شافعي گفت اين نيروگاه هم براي ما و هم روسها از اهميت زيادي برخوردار است و روسيه براي حفظ جايگاه بينالمللي و جلوگيري از خدشه دار شدن وجهه و حيثيت جهاني خود ، باوجود فشارهاي زياد ، تصميم به اجراي كامل آن دارد.
وي در مورد مذاكرات ايران و روسيه در زمينه خريد هواپيماهاي توپولوف ۲۰۴از روسيه گفت : در اين زمينه اختلاف نظرهايي درخصوص نوع موتوراين هواپيما وجود دارد كه در صورت رفع آن ، قسمتي از مشكلات هوانوردي ايران مرتفع ميشود.
سفير ايران در زمينه همكاريهاي دفاعي و نظامي ايران و روسيه به عرضه سيستم دفاعي راداري و موشكهاي "اس "۳۰۰روسيه به ايران اشاره كرد.
وي با اشاره به تواناييها و ذخاير نفت و گاز روسيه ،اين عرصه را يكي از زمينههاي مهم و بالقوه همكاري دو كشور دانست و گفت در صورت عدم همكاري در اين زمينه ،هر دوكشور متضرر خواهند شد.
روسيه روزانه ۸/۵ميليون بشكه نفت استخراج ميكند و گاز بخش مهمي از اروپا را نيز تامين مينمايد و ضروري است بين دو كشور همكاري در زمينه استخراج نفت و گاز و سوآپ نفت گسترش يابد.
وي فعاليت ايران و روسيه در كار احداث نيروگاهبرقي آبي "سنگ توده" تاجيكستان را يكي از موضوعات مشترك اقتصادي در منطقه دانست و همچنين موضوع تامين گاز جمهوريهاي گرجستان و ارمنستان و انتقال گاز ايران به شرق اروپارا در اين زمينه برشمرد.
شافعي گفت عرصههاي همكاري سياسي و اقتصادي ايران و روسيه به حدي گسترده است كه اين كشور در اولويت اروپايي سياست خارجي ايران براي گسترش روابط قرار دارد.
وي گفت در اين رابطه با پيشنهاد سفارت و تاييد هيات دولت ، دو سال پيش كميته ويژهاي براي توسعه و نيز رفع موانع گسترش روابط دو كشور به رياست دكتر عارف معاون اول رياست جمهوري تشكيل شد.
با اين حال شافعي از وجود برخي موانع و مشكلات در گسترش روابط ايران و روسيه سخن گفت كه بخشي از آن عدم شناخت متقابل دو كشور از يكديگر و تلقي سنتي دو كشور و مردم آن از هم است.
وي گفت مشكلات بانكي در روسيه و ايران ، همچنين وضعيت خاص اين كشور به لحاط مسايل چچن و قفقاز كه ممكن است تجارايراني را با موانعي روبرو كند نيز در همين راستا ديده ميشود.
سفير ايران در روسيه برخي عوامل خارجي و دستهاي پيدا وپنهان در ايران و روسيه را نيز عامل ديگري دانست كه بگفته وي با بيتدبيري ، نميخواهند روابط دو كشور در ظرفيت و بستر واقعي خود قرار گيرد.
وي انجام نشدن سفر رييس جمهوري روسيه به ايران در سال گذشته را معلول همين عوامل خواند و گفت اين مسئله باعث شد سفر ولاديمير پوتين به ايران كه با ابراز علاقه شخصي وي همراه بود، انجام نگيرد و به بعد از انتخابات رياست جمهوري ايران موكول گردد.
شافعي گفت همزمان قرار دادن تاريخ سفر رييس جمهوري روسيه به ايران با موعد اجلاس سران خزر در تهران و گره زدن اين دو بايكديگر ، باعث شد كه تصميم ناگهاني رييس جمهوري تركمنستان به عدم شركت در اين اجلاس ۵جانبه، هم اجلاس مذكور و هم سفر پوتين را برهم زند.
وي در عين حال عزم مقامات عالي ايران و روسيه را براي گسترش روابط سياسي در بالاترين حد ممكن دانست و سفر اخير "سرگئي ميرونف" رييس شوراي فدراسيون روسيه به عنوان دومين مقام اين كشور به ايران و ديدارهاي دبير شوراي عالي امنيت ملي ايران با رييس جمهوري روسيه را در اين راستا ارزيابي كرد.
گسترش روابط فرهنگي و علمي ، افزايش تعداد دانشجويان ايراني در روسيه و همكاريهاي ايرانشناسان و اساتيد زبان فارسي با طرفهاي ايراني از ديگر موضوعاتي بود كه غلامرضا شافعي در اين مصاحبه بدانها اشاره داشت.
رهام به نقل از ایرنا